
Do thiếu kinh phí, TP HCM ngừng vớt rác ở tất cả kênh, rạch từ tháng 5, khiến rác dồn ứ nghiêm trọng. Đây là một nguyên nhân khiến bệnh sốt xuất huyết tăng đột biến gần đây.
Chiều tối, tại xóm nhỏ ven rạch Ụ Cây (phường 9 và 10, quận 8), những đứa trẻ vô tư vui đùa, lặn ngụp trên dòng kênh đen ngòm và đầy rác. Còn cha mẹ chúng dọn cơm sớm để tránh muỗi. Bữa ăn chiều diễn ra nhanh chóng và lặng lẽ giữa vùng ô nhiễm.
Rác ứ, muỗi nhiều, sốt xuất huyết tăng cao
Ông Hai Nhỏ, cư dân phường 11, quận 8, thở dài: “Cứ chiều tối nước lên là rác trôi về dày đặc, hôi không chịu nổi. Mấy năm trước, tháng nào cũng thấy công nhân đi vớt rác, dọn cỏ. Còn gần đây chẳng thấy ai đến nữa, nên muỗi xuất hiện nhiều lắm. Xóm này có mấy người bị sốt xuất huyết (SXH) rồi”. Bà Phạm Nguyễn Quỳnh Như, Phó chủ tịch UBND phường 11, cho biết phường có vận động đoàn viên, tổ trưởng khu phố dọn rác trên kênh, rạch nhưng làm không xuể.
Tương tự, bà con sống quanh khu vực rạch Lăng (phường 12 và 13, quận Bình Thạnh) cũng mệt mỏi vì rác và muỗi. Cứ chiều đến là muỗi kéo về dày đặc, xem TV cũng phải ngồi trong màn. Nguyên nhân là lục bình, cỏ dại không được vớt nên mọc đầy kênh, là nơi phát sinh và trú ẩn lý tưởng của muỗi. Chủ tịch UBND phường 13 Trần Văn Phúc nói: “Chúng tôi làm gì có đủ tiền và lực lượng để dọn đám cây cỏ, lục bình ở đây. Đầu tháng 8 vừa qua, phường gửi công văn kiến nghị UBND quận khẩn cấp nạo vét lòng kênh, nhưng đến nay chưa thấy triển khai”.
Theo thống kê của Sở Y tế TP HCM, từ đầu năm đến nay, trên địa bàn có 1.500 ca sốt SXH, tăng 39% so với cùng kỳ năm ngoái, 8 người chết vì bệnh này, tăng gần gấp đôi so với cùng kỳ năm 2008. Theo ngành y tế, SXH năm nay tăng bất thường vì mùa mưa đến sớm và môi trường sống ô nhiễm (ùn ứ rác và cỏ dại).
Ngưng vớt rác vì… hết tiền
Cùng với sông Sài Gòn, 5 hệ thống kênh rạch (kênh Nhiêu Lộc - Thị Nghè, Tân Hóa - Lò Gốm, Tàu Hũ - kênh Đôi, kênh Tẻ - Bến Nghé, Tham Lương - Bến Cát - Vàm Thuật), dài khoảng 76 km, hiện có vai trò quan trọng trong việc thoát nước của TP HCM. Tuy nhiên, hằng ngày các dòng kênh này hứng chịu hàng trăm tấn rác xả ra từ những hộ dân lấn chiếm, từ các tàu ghe neo đậu, cửa xả thoát nước thải… Theo Công ty Môi trường đô thị TP HCM, lượng rác xả vào kênh, rạch ngày càng tăng, nếu như năm 2000 mỗi ngày vớt 11 tấn rác thì đến năm 2008 là 40 tấn mỗi ngày.
Từ đầu năm 2009, khi Quyết định 88 của UBND TP HCM về mức thu phí vệ sinh và bảo vệ môi trường đối với chất thải rắn thông thường trên địa bàn có hiệu lực, thành phố ngưng cấp kinh phí cho công tác thu gom rác trên kênh, rạch. Thay vào đó, thành phố yêu cầu các quận, huyện chủ động cân đối ngân sách cho công tác này. Tuy nhiên, do kinh phí hạn hẹp, việc đầu tư máy móc, thiết bị, nhân lực cho thu gom rác khá tốn kém nên các địa phương không “kham” nổi.
“Trước đây, Sở Tài chính phân bổ về quận khoảng hơn ba tỷ đồng mỗi năm để nạo vét, vớt rác trên kênh. Những tháng đầu năm 2009, khi thành phố dừng cấp tiền, chúng tôi vẫn cố gắng duy trì từ nguồn ngân sách quận. Nhưng đến giữa năm thì ngân sách cạn nên công việc ngừng luôn”, ông Ngô Huy, Giám đốc Công ty Dịch vụ công ích quận 8, cho biết.
"Trong 36 tuyến kênh chính đi qua quận 8 thì tuyến kênh Đôi, kênh Tẻ chảy xuyên suốt từ đông sang tây, tạo ưu thế về giao thông thủy từ các tỉnh miền Tây về TP HCM. Tuy nhiên do nằm ở hạ nguồn, kênh rạch quận 8 nếu không thông thoáng thì nước sẽ không tiêu thoát được, không những ảnh hưởng đến giao thông thủy mà còn hạn chế hiệu quả của những dự án chống ngập thành phố đang thực hiện", một lãnh đạo quận 8 băn khoăn. Tuy nhiên, vấn đề là nhiều địa phương không đủ ngân sách để thực hiện công tác này.
Thu Thảo
Trích từ _ Báo Đất Việt