Những căn bệnh do muỗi truyền như sốt rét, sốt dengue và sốt vàng da vẫn gây ra tỷ lệ tử vong đáng kể ở người và vật nuôi tại nhiều nơi trên thế giới. (Ảnh: iStockphoto)
Các nhà nghiên cứu Mỹ đã xác định được một số chất đuổi côn trùng mới đầy tiềm năng hiệu quả gấp 3 lần hóa chất đuổi muỗi DEET – thành phần linh hoạt trong hầu hết các chất đuổi côn trùng và ve.
Trong khi sắp có một chất đuổi muỗi được sản xuất trên thị trường thì các cuộc thử nghiệm trong phòng thí nghiệm đã tạo ra những kết quả “đầy kinh ngạc” với một số chất hóa học đuổi côn trùng có hiệu quả lâu trong vòng 73 ngày và nhiều chất được 40 đến 50 ngày.
Cuộc nghiên cứu được công bố trong ấn bản mới nhất của Biên bản Viện Hàn Lâm Khoa học Mỹ cho biết rằng điều này so với số lần trung bình của chất đuổi muỗi DEET là 17.5 ngày.
Bài báo nghiên cứu cho biết chất đuổi muỗi DEET cho phép bảo vệ trên diện rộng với nhiều loại côn trùng, nhưng muỗi vẫn tiếp tục truyền bệnh như bệnh sốt rét và sốt dengue.
Tiến sĩ Ulrich Bernier – nhà hóa học làm việc cho Đơn vị nghiên cứu Ruồi và Muỗi thuộc Bộ nông nghiệp Mỹ (USDA) và tham gia cuộc nghiên cứu này – cho biết “Sẽ rất tốt khi có các chất đuổi muỗi hiệu quả hơn để chống lại một số lượng các loài côn trùng lớn hơn”.
Quay trở lại những năm 40, các nhà khoa học của USDA đã tốn mất một thập niên để sàng lọc 40.000 hợp chất hóa học trong cuộc nghiên cứu tìm ra một chất đuổi côn trùng hữu hiệu hơn.
Cuối cùng họ đã tìm ra hóa chất DEET.
Tiềm năng
Lần này đội ngũ nghiên cứu đã có thể sàng lọc ra hàng ngàn hợp chất tiềm năng trong thời gian nhiều tháng bằng cách sử dụng chương trình máy tính khám phá thuốc, chương trình này sử dụng những thông tin về các cấu trúc hóa học và các thụ quan của côn trùng để tiên đoán tính hữu hiệu của chất đuổi muỗi.
Họ tập trung cuộc tìm kiếm trên các hợp chất được biết đến như chất N-acylpiperidines (có liên quan đến thành phần linh hoạt trong hạt tiêu)
Chương trình máy tính này cho phép các nhà khoa học thu hẹp một vùng gồm 2.000 hợp chất xuống chỉ còn 34, sau đó họ kiểm nghiệm các hợp chất này với các đối tượng tình nguyện trong phòng thí nghiệm.
Những người tình nguyện đã đeo các miếng băng vào cánh tay thấm đầy các liều lượng mỗi hợp chất theo tiêu chuẩn và cho tay vào lồng chứa muỗi.
Các nhà nghiên cứu đã đo đạc tính bền bỉ của các hợp chất – thời gian cho tới khi chất đuổi muỗi phai hết và điều này được đánh dấu bằng việc bắt đầu bị muỗi cắn.
Cuộc nghiên cứu mà một phần được Bộ Quốc Phòng Mỹ hỗ trợ đã xác định được 23 hợp chất “tương đương hoặc hiệu quả hơn hóa chất DEET về khoảng thời gian bảo vệ”.
Bài báo nghiên cứu cho biết “Thật đáng ngạc nhiên, số lượng những chất này bảo vệ được nhiều hơn gấp 3 lần hóa chất DEET”.
Các nhà nghiên cứu dự định tiếp tục kiểm nghiệm trên 7 trong số các hợp chất nhiều hứa hẹn nhất với mục đích xác định được thế hệ hóa chất DEET kế tiếp và sẽ tiếp tục quan sát xem việc chúng chống lại một loạt các loài côn trùng hiệu quả như thế nào.
THANH TÂM (Theo ABCNews, Sở KHCN Đồng Nai)
TTC Trích từ - VnExpress
